Ruimtelijk beleid omzetten in werkelijkheid

Ruimtelijke ontwikkelingsprocessen vragen om samenwerking van partijen in steeds wisselende ‘coalities’. Soms van een overheidspartij met meerdere marktpartijen, soms van meerdereoverheden. Maar ook samenwerking met – in juridischopzicht – minder helder gestructureerde groeperingen, metonmiskenbare belangen in het gebied, kan noodzakelijk zijn.

Het proces om tot overeenstemming in de afspraken te komen,is cruciaal voor het bereiken van resultaat. Het uiteindelijke resultaat is dan vaak meer dan de som der delen. Dienst Landelijk Gebied (DLG) verstaat de kunst om belangen en partijen bij ruimtelijke ontwikkelingen in het landelijk gebied bij elkaar te brengen

Ruimtelijke ontwikkelingsprocessen

Ruimtelijke processen kenmerken zich meer en meer door de betrokkenheid van meerdere partijen: overheden, gebruikers, eigenaren, omwonenden, ontwikkelaars, beleggers, politiek en belangengroeperingen van divers pluimage. Al deze partijen hebben een eigen achterban, eigen belangen en doelstellingen en leggen vaak tegenstrijdige claims op de beperkt beschikbare ruimte. Claims die slechts met moeite met elkaar in harmonie te brengen zijn. Om vanuit dat complexe startpunt tot realisering van een gebiedsontwikkeling te komen, is inzet van procesmanagement een voorwaarde.

In het landelijk gebied komen ruimtelijke ontwikkelingen alleen tot stand, als betrokken partijen oog hebben voor de belangen van anderen in het gebied en de noodzaak erkennen om samen op te trekken. Dat geldt zowel voor overheden als voor marktpartijen

Iteratief proces

De traditionele projectaanpak, waarin wordt gewerkt vanuit een initiatief, via programmaformulering, ontwerp en uitvoering, gaat nog maar zelden op. Externe invloeden zijn vooraf onvoorspelbaar, maar blijken vaak sterk bepalend voor koers en voortgang. Ruimtelijke ontwikkeling komt nu tot stand via een iteratief proces waarin doelen, strategieën, inzet van middelen en activiteiten steeds opnieuw worden bezien en ingevuld

Rol DLG

DLG is actief in gebiedsontwikkeling in het landelijk gebied van verschillende aard en omvang. Vaak in opdracht van provincies, maar ook van Rijk, gemeenten en waterschappen. DLG brengt bij gebiedsontwikkeling vele soorten expertise in. Afhankelijk van de behoeften in het gebied, de wensen en belangen van opdrachtgevers en andere betrokken partijen en de aard en omvang van de gebiedsontwikkeling, levert DLG maatwerk. Het kan gaan om proces- en/of projectmanagement, grondverwerving, grondexploitatie en planeconomie, ruimtelijk ontwerp en inrichting. Maar ook kennis op het gebied van landbouw, water, natuur, recreatie, randstedelijke aspecten, (co)financiering of burgerparticipatie.

DLG zet daarbij mensen in die over de nodige politiekbestuurlijke sensitiviteit beschikken. Mensen die de opdrachtgever(s) ondersteunen bij het verkennen wat de mogelijke inhoud en omvang van een gebiedsontwikkeling kan zijn. Mensen die uitzoeken welke belangen in het gebied spelen, wie de noodzakelijke en gewenste partners zijn om de gebiedsontwikkeling tot een goed einde te kunnen brengen. Mensen die adviseren over de mogelijke procesaanpak en deze desgewenst ook in gang zetten. Kortom: Mensen die partijen bijeen brengen, belangen verbinden en het proces (bege)leiden.

Daarnaast is DLG steeds vaker ook (mede)initiatiefnemer en soms ook risicodragend (mede)investeerder. Projecten waarin DLG die functie vervult zijn ondergebracht bij het Ontwikkelingsbedrijf Groene Ruimte (OGR) van DLG. Het OGR realiseert groene doelen door samenwerking met private investeerders.

DLG staat als overheidspartij voor een innovatieve en transparante aanpak, zowel in de verkennende fase, als in de plan- en realisatiefase van de gebiedsontwikkeling tot en met de fase van exploitatie- en beheer.