Gebiedscommissie Reitdiepdal

Het Reitdiepdal is een gaaf agrarisch cultuurlandschap, van oudsher in gebruik bij veeboeren. De verkaveling sluit aan bij het kronkelend verloop van oude beekmeanders zoals het Oude Diepje. Deze meanders zijn nog steeds goed herkenbaar in het landschap. Niet voor niets prijkt langs de n361 vlak voor Adorp een groot bruin gebiedsbord. Hiermee wordt gemarkeerd dat men een bijzonder gebied inrijdt. Het dal en de oevers van het Reitdiep behoren tot het oudste cultuurlandschap van Europa. Stichting het Groninger Landschap bezit en beheert de meeste natuurgebieden in het Reitdiepgebied. Landschapsbeheer Groningen doet veel voor het behoud, beheer en ontwikkeling van het landschap in het gebied. Ook de Agrarische Natuurvereniging Stad en Ommeland zet zich in voor de zorg voor natuur en landschap in het gebied.

Belangrijk gebied voor weidevogels en recreatie

Door het open karakter is het gebied van grote betekenis voor weidevogels zoals de grutto. Daarnaast is het een prachtig gebied om te wandelen en fietsen en fungeert het als ‘uitloopgebied’ voor inwoners van de nabijgelegen stad Groningen. Ook kom je er veel wandelaars van het Pieterpad tegen. De wens om dicht bij huis te recreëren vraagt om een goede toegankelijkheid van het landelijk gebied. Er is bijvoorbeeld grote behoefte aan ommetjes vanuit de stad en de dorpen.

Ecologische Hoofdstructuur

Net als in de rest van het land, loopt de weidevogelstand in Groningen terug. Voor de provincie Groningen was dit reden om het Reitdiepgebied het gebied aantrekkelijker te maken voor de weidevogels. De uitgangspositie en het perspectief hiervoor zijn immers goed in het gebied. Daarom heeft de provincie 750 hectare reservaat en 650 hectare zogenaamd ‘beheersgebied’ in het gebied begrensd. Deze gebieden maken deel uit van de Ecologische Hoofdstructuur, het netwerk van natuurgebieden ons land. Stichting Het Groninger Landschap is nu eigenaar van het grootste gedeelte van het reservaatsgebied in het Reitdiepgebied, zo’n 500 hectare. De gebiedscommissie Reitdiepdal heeft onder andere als taak om samen met de grondeigenaren, de Agrarische Natuurvereniging Stad en Ommeland en Stichting het Groninger Landschap gebieden in te richten als weidevogelreservaat.

Versterking positie landbouw

De ontwikkeling van het gebied hangt onlosmakelijk samen met de ontwikkelingen in de landbouwsector. Veel boeren zien zich door marktontwikkelingen genoodzaakt tot schaalvergroting, intensivering en efficiency. Binnen de in november 2011 afgesloten ruilverkaveling Sauwerd is er al veel verbeterd voor de landbouw. Maar de ontwikkelingen gaan door. Zo moet de inpassing van 250 hectare weidevogelreservaat nog goed worden ingepast. Kavelconcentratie, perceelvergroting, egalisaties en grotere stallen hebben gevolgen voor het landschap en het aantal weidevogels in het gebied. Weidevogels zijn er juist dankzij het agrarisch landgebruik. Voor het Reitdiepgebied betekent de uitvoering van het inrichtingsplan ook dat er mogelijkheden komen voor het versterken van de positie van de landbouw. Het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid biedt kansen voor boeren om meer met landschap en natuur te doen.

Gebiedscommissie Reitdiepdal

Om bovenstaande zaken in goede banen te leiden heeft de provincie Groningen in 2008 een breed samengestelde commissie geïnstalleerd: de gebiedscommissie Reitdiepdal. Deze commissie heeft als taak om de verschillende functies en wensen ten aanzien van inrichting, gebruik en beheer op een evenwichtige wijze een plek te geven in het landschap. De commissie adviseert over de mogelijkheden en belangen in het gebied. En probeert bruggen te slaan tussen belanghebbende partijen zoals boeren en natuurorganisaties. Ook onderzoekt de commissie hoe maatregelen gefinancierd kunnen worden. In deze commissie zitten vertegenwoordigers van de provincie Groningen (voorzitter), waterschap Noorderzijlvest, de gemeenten Groningen en Winsum, Stichting het Groninger Landschap, Landschapsbeheer Groningen, LTO Noord, Agrarische Natuurvereniging Stad en Ommeland en de dorpsverenigingen. Dienst Landelijk Gebied is verantwoordelijk voor het secretariaat en het procesmanagement. De commissie werkt samen met o.a. Stichting Pieterpad, de historische vereniging en recreatie-ondernemers in het gebied.